Cwyn y Gweithwyr a Cherddi Eraill

(First publication in over a century of the poetry of Welsh Socialist Pioneer R. J. Derfel)Cwyn y Gweithwyr a Cherddi EraillR. J. Derfel"Tra byddo ein gwlad o gwr i gwrYn eiddo arglwyddi tir,Na chaned Cymro wladgarol gerdd,Heb ynddi frawddeg o wir;Yn hytrach datganer rhyfel gân,I gasglu y Cymry ynghyd;I ymladd â'r gelyn am y tir,Nes ennill y wlad i gyd."Roedd Robert Jones Derfel (1824-1905) yn fardd, traethodydd, llyfrwerthwr a chyhoeddwr, ac fe'i cofir yn bennaf heddiw fel cenedlaetholwr cynnar ond yn anad dim fel un o arloeswyr y mudiad Sosialaidd yng Nghymru. Yn hytrach na chystadlu mewn Eisteddfodau, defnyddiodd ei farddoniaeth er mwyn amlygu gwirioneddau anodd Cymru'r bedwaredd ganrif ar bymtheg:tlodi, anghydraddoldeb, hawliau gweithwyr, a thriniaeth merched.Y detholiad yma o'i farddoniaeth yw'r cyntaf i gael ei gyhoeddi ers dros canrif. Wedi'i gynnwys hefyd mae rhagymadrodd gan D. Ben Rees, sydd wedi cyhoeddi nifer o lyfrau ar dreftadaeth sosialaidd Cymru.

Pagina's: 110, Paperback, Melin Bapur