De laatste opera in Beth Varda

‘Ik heb een pacemaker,’ fluisterde hij toen ze weer in zijn slaapkamer overnachtte en het niet bij kussen alleen bleef. ‘En ik heb een kunstheup.’ Deze onthullingen leiden tot een onverwachte lach, waarmee de laatste terughoudendheid over hun oudere lichamen wordt weggenomen. Als verliefde pubers gaan ze op verkenningstocht, vol vreugde en zonder schaamte. Dit intieme moment staat in schril contrast met hun leven in Beth Varda, een particulier verzorgingshuis voor oude, joodse musici in de Noord-Hollandse duinen.

De roman ontvouwt zich rond dirigent Dudy, die enkele bewoners uitnodigt om zijn door hem gecomponeerde opera in te studeren en op te voeren. Aanvankelijk zijn de bewoners terughoudend, maar Dudy weet hen met zijn enthousiasme en de fragmenten uit de opera te overtuigen. Al snel zijn twee oude rotten in het vak, waaronder Selma, bereid om de hoofdrollen te vertolken. Terwijl het leven in Beth Varda doorgaat, delen Selma en haar vriendinnen hun geschiedenis en de onderliggende thema's van vriendschap, passie en liefde op hoge leeftijd komen naar voren.

Desondanks zijn humor en de kracht van vitaliteit centrale elementen in deze roman. Het verhaal is niet alleen een weergave van de vreugde en de uitdagingen van het ouder worden, maar ook van het verwerken van pijnlijke ervaringen uit het verleden. De ontwikkeling van een ontluikende liefde, in combinatie met de muzikale verledens van de personages, zorgt voor een meeslepende leeservaring. Tsafrira Levy weet de lezer van begin tot eind te boeien door haar levendige schrijfstijl en scherpe observaties.

Opmerkelijk is dat Levy zelf geboren en getogen is in Israël, en sinds 42 jaar in Groningen woont. Ze heeft klinische psychologie gestudeerd en is werkzaam geweest in dat vakgebied. Sinds 1997 publiceert ze in het Nederlands in diverse genres, van jeugdliteratuur tot romans voor volwassenen. Haar persoonlijke achtergrond en rijke ervaring zorgden ervoor dat zij deze thema’s met veel diepgang kan verkennen.

De roman nodigt uit tot reflectie, niet alleen over de levens van de personages, maar ook over het leven van de zeer oude generatie in het algemeen. Het laat zien dat hun bestaan allesbehalve oninteressant of saai is. De kracht om nieuwe wegen in te slaan, ondanks kwetsuren en trauma's, getuigt van een groot verlangen naar leven en het op afstand houden van de dood. Een meeslepende en ontroerende leeservaring die meer biedt dan alleen een verhaal; het is een viering van het leven zelf.