Duccio Ceccanti, Marco Decimo & Tati Larionova Chopin: Chamber Music On Period Instruments (CD)

Als we de lyrische composities buiten beschouwing laten, zijn er slechts vijf stukken die uit de muzikale sfeer komen waarin Chopin al zijn muzikale productie opsloot, namelijk de piano: de Variaties in E groot op een thema uit Rossini's La Cenerentola, het Trio in G klein Op. 8, de Introductie en Polonaise brillante in C groot Op. 3, het Grand duo concertante op thema's uit Meyerbeer's 'Robert le Diable' in E groot en de Sonate in G klein Op. 65. Voor deze kleine uitstap buiten de grenzen van zijn favoriete instrument, keek Chopin naar de cello, het favoriete instrument van twee zeer belangrijke figuren in het leven van de Poolse componist, namelijk Auguste Franchomme en Prins Antoni Radziwiłł. Chopin droeg het Trio in G klein Op. 8 voor viool, cello en piano op aan Prins Radziwiłł, die regelmatig concerten gaf in zijn paleizen in Berlijn en Warschau. In een van de aristocratische residenties van de Prins, meer bepaald die in de Wilhemstrasse, componeerde Chopin de Polonaise brillante in C groot voor cello en piano, een stuk geïnspireerd door Prinses Wanda, de jongste dochter van zijn beschermheer. Chopins gebruik van de viool, waarvan de partij ver ontwikkeld is in het midden-laag register van het instrument, deed de componist ook nadenken over de mogelijkheid om het te vervangen door een lager instrument, zoals we leren uit een brief waarin Chopin zegt dat hij 'een altviool had moeten gebruiken in plaats van een viool, want bij violen is het de cantino die het meest gebruikt wordt, en daar wordt het niet uitgebuit.' Het eerste deel wordt gevolgd door een Scherzo in G-groot dat een Trio in C-groot bevat dat wordt gedefinieerd door een zoet en lyrisch mazurka-ritme. De compositie eindigt met een Rondò waarvan het hoofdthema, eerst belicht door de piano en vervolgens door de cello en de viool, wordt gekenmerkt door een zekere directheid, waardoor het hele deel een dynamisch en bruisend karakter krijgt. In hetzelfde jaar componeerde Chopin ook de Polonaise Op. 3, terwijl de Introductie het jaar daarop werd toegevoegd. De Polonaises zijn, samen met de Mazurka's, de compositie waarin Chopins muzikale aard zijn hele leven lang werd uitgestort. In de Polonaise Op. 3 onthult de opmerkelijke cadens van de piano, gekoppeld aan de golvende melodie van de cello, al in de opening het nobele karakter van de hele compositie, die zich ontvouwt in de cantabile melodieën met een vocale imprint waarin de schriftuur meer gericht is op diversificatie dan op de kracht van de instrumenten. De Introduction wordt gevolgd door een tweede deel, Alla polacca, waarin het ridderlijke karakter en de levendigheid van de traditionele Poolse dans worden weergegeven door de instrumentale dialoog van het laatste deel waarin de virtuoze schrijfwijze beide instrumenten laat schitteren. De compositie, in feite de laatste die gepubliceerd werd onder de directe hoede van de musicus, is gestructureerd in vier bewegingen waarin we een dichte schriftuur tegenkomen en een constante afwisseling tussen geboeide melodische ader en een werkelijk opmerkelijke polyfone rijkdom. Het Allegro moderato, gecomponeerd in sonatevorm, is rijk aan melodieën en harmonieën die verwijzen naar een bijna pre-impressionistisch klankenpalet waarin de kleuren van de cello zich verweven met die van de piano in een weelderige dialoog. De nieuwsgierigheid naar muzikale genres die niet exclusief gericht zijn op de piano, de openheid naar de technische suggesties van de solisten om de composities toegankelijker te maken, het vermogen om met intelligentie het melodisch materiaal te verdelen en een muzikaal werk vorm te geven volgens de interesses van vrienden, hebben Chopin, door velen omschreven als 'de dichter van de piano', in staat gesteld om een belangrijke, zij het beperkte, stempel te drukken op het 19e-eeuwse kamermuziekrepertoire.