Gelderland in het Koninkrijk der Nederlanden (van 1795 tot 2020)

Het vierde deel van het Verhaal van Gelderland beschrijft de turbulente periode tussen 1795 en 1815, waarin de Bataafse Revolutie een einde maakte aan de machtspositie van de adel. Onder Bataafs-Frans bewind werden de buiten- en binnengrenzen van Gelderland meerdere keren hertekend en kreeg het gebied nieuwe namen. In 1815 werd Gelderland een provincie in het Koninkrijk der Nederlanden; een zelfstandige positie leek voorbij, terwijl de centrale overheid haar gezag uitbreidde en de adel herstelde.

De eerste decennia van deze tijd gingen gepaard met toenemende armoede, vooral onder kleine boeren en ambachtslieden. Na circa 1850 ontstond echter een voorzichtigere dynamiek en een ontluikende welvaart. Gedurende de negentiende eeuw bleef Gelderland vooral een landelijk en patriarchaal geleid gewest. In de twintigste eeuw deed de moderne tijd ingang: grootschalige ontginningen, een uitbreid wegennet, groei van confessioneel onderwijs en de opkomst van nieuwe politieke bewegingen. Tegelijkertijd hadden economische depressies en twee wereldoorlogen een grote impact, waarbij vooral de Tweede Wereldoorlog hetzij zwaar trof. Uiteindelijk ontwikkelde Gelderland zich steeds meer in lijn met de rest van Nederland en Europa, waarbij het eigen karakter vooral zichtbaar bleef op het gebied van landbouw, landschap en toerisme. Het werk bevat circa 430 afbeeldingen, inclusief ruim 60 speciaal gemaakte kaarten, grafieken en tekeningen.

• Bataafse Revolutie beëindigde macht van de adel
• Grenzen werden onder Bataafs-Frans bewind hertekend
• Gelderland werd in 1815 provincie in Nederland
• vroege jaren gekenmerkt door armoede onder boeren en ambachtslieden
• na 1850 ontstond dynamiek en welvaart
• karakteristiek op landbouw, landschap en toerisme

##