Omwille van fatsoen (Paperback)

In Omwille van fatsoen onderzoekt Van der Zwaard de risico’s van ‘institutionele vernedering’ binnen de Nederlandse verzorgingsstaat. Verwonderd over hoe politiek en beleid ideeën over een menswaardig bestaan kunnen institutionaliseren, betoogt zij dat de inspanning om waardigheid voor iedereen te garanderen soms juist die waardigheid onder druk zet. Aan de hand van gesprekken met klassieke en eigentijdse denkers, en geïnspireerd door Avishai Margalit en zijn visie op de fatsoenlijke samenleving, schetst zij een kritisch samenspel van mens, werk en taak. Haar analyse richt zich op de decentralisaties van 2015 en opvattingen over wat menswaardig bestaan betekent in die verschuivingen. Een belangrijke onderzoekslijn is de praktijk in de gemeente Utrecht, waar ontmoetingen tussen buurtteammedewerkers en inwoners zichtbaar maken wat nodig is om mensen in hun waarde te laten. Buurtteammedewerkers vormen een beeld van degenen die zij ontmoeten en ondersteunen, soms bijgestaan door, maar vaker ondanks, de opvattingen die politiek en beleid meegeven. Het onderzoek biedt actuele inzichten voor iedereen die betrokken is bij menswaardige zorg.

In Utrecht komen praktijk en beleid dicht bij elkaar: ontmoetingen krijgen gezicht en laten zien welke zorg en ruimte mensen nodig hebben om zelfstandig te leven.

Het boek zet aan tot reflectie over hoe ver de zorgsamenleving kan gaan in het beschermen van menselijke waardigheid, en welke spanningen daarbij ontstaan tussen autonomie, hulp en maatschappelijke verwachtingen.