Ooggetuigen van het antisemitisme: Europese Jodenhaat in meer dan veertig teksten

De term ‘antisemitisme’ werd in 1860 geïntroduceerd door de Oostenrijks-Joodse onderzoeker Moritz Steinschneider. Echter, antisemitisme is veel ouder dan de term zelf en het kent een lange, ingrijpende geschiedenis. Deze geschiedenis begint ruwweg aan het eind van de eerste eeuw, toen de Joden zich vanuit Palestina verspreidden over Europa, Noord-Afrika en Klein-Azië. De gevolgen van deze verspreiding zijn diepgaand en systematisch.

De Verandering van Identiteit

Na hun verspreiding veranderde de etnische en religieuze identiteit van de Joden volop. Ze werden gezien als de Ander; ze waren zowel onderdeel van de samenleving waar ze zich bevonden als tegelijkertijd erbuiten. Dit ambivalente bestaan leidde tot een ongelijkheid die hun leven vormgaf. Voor hen golden andere wetten en regels:

• Ze moesten meer belasting betalen.
• Ze werden uitgesloten van bepaalde functies.
• Het dragen van specifieke kleding om zich te onderscheiden was verplicht.
• Vrijheid van religie werd hen vaak ontzegd.

Het resultaat was een systematische buitensluiting en het opbouwen van wantrouwen ten opzichte van de Joodse gemeenschappen, die vaak bespot en vervolgd werden.

Ooggetuigenverslagen van Antisemitisme

In hun recente publicatie hebben Emile Schrijver en Ruth Peeters een verzameling samengesteld van ooggetuigenverslagen over antisemitisme, die de impact van deze eeuwenlange geschiedenis zichtbaar maken. De verzameling beslaat een chronologisch spectrum, van de vroegste voorbeelden van antisemitisme tot hedendaagse ervaringen. Een aanzienlijk aantal van deze verslagen is voor het eerst in het Nederlands vertaald, waardoor dit boek niet alleen een historische verzameling is, maar ook een urgente oproep tot reflectie en bespreking.

Bijdragers aan de Publicatie

Emile Schrijver is de algemeen directeur van het Joods Cultureel Kwartier in Amsterdam en bijzonder hoogleraar Geschiedenis van het Joodse boek aan de Universiteit van Amsterdam. Hij is tevens auteur van verschillende romans, waaronder ‘De Hillel Codex’ en ‘De Firkovich-bende’. Ruth Peeters heeft Semitische talen gestudeerd in Groningen en Hebreeuws in Amsterdam. Als onafhankelijk onderzoeker en tekstschrijver draagt zij al jaren bij aan de Joodse boekwetenschap.

Dit boek biedt niet alleen een diepgaande analyse van antisemitisme door de eeuwen heen, maar laat de lezer ook de pijnlijkste gevolgen ervaren van wat er gebeurt als er wordt gedacht in zwart-wit en de Ander wordt uitgesloten. Het is een noodzakelijke bijdrage aan de hedendaagse maatschappelijke discussie over diversiteit, inclusie en de gevolgen van uitsluiting.