Orphelion & Deborah Gonsalves Entangled Strings: Martinu, Glière, Jaffé Schulhoff (CD)

Een uniek recital van 20e-eeuwse kamermuziek, in essentie melodieus maar expressief rijk, naadloos aan elkaar geweven door een duo uit Spanje. In de 20e eeuw omarmden veel componisten de unieke combinatie van viool en cello, wat een divers en boeiend repertoire opleverde. Deborah Gonsalves en Berthold Hamburger nemen de luisteraar mee op een boeiende reis van Reinhold Glière's post-romantische Huit Morceaux voor viool en cello (1909), Bohuslav Martinů's door folk beïnvloede Duo No.1 (1927) tot Erwin Schulhoff's avant-garde Duo (1925) en Don Jaffé's ontroerende autobiografische suite The Last Days (2000). Deze composities laten de immense artistieke mogelijkheden horen van de juxtapositie van de virtuositeit van de viool met de klankdiepte van de cello. Evenzo laat het duorepertoire van de 20e eeuw de evolutie van de muzikale taal zien toen componisten speciale speeltechnieken, onconventionele harmonieën en ritmische complexiteit introduceerden en de grenzen van de traditie verlegden. Hoewel Gliere, Martinů en Schulhoff allemaal gevestigde namen zijn, hebben deze werken voor viool en cello niet de aandacht gekregen die ze verdienen. Ze zijn allemaal het product van de volle rijpheid van hun componisten, en misschien is het alleen de onwil van uitvoerenden en luisteraars om de mogelijkheden van de viool-cello combinatie te omarmen die verhindert dat ze veel bekender worden. In alle gevallen laten de componisten zien dat er geen piano nodig is om de strijkinstrumenten te verankeren, wanneer de verbeelding wordt aangespoord, de melodieën stevig worden gevormd en de dialoog boeiend is. Het geval van Don Jaffé is anders: geboren in 1933 in Riga, van Joodse afkomst, werd hij uiteindelijk beroemd als een van de belangrijkste cellodocenten in de voormalige Sovjet-Unie. Maar omdat hij de naoorlogse Sovjetcultuur nauwelijks minder antisemitisch vond dan het naziregime, emigreerde hij naar Israël en later naar Duitsland. Pas laat in zijn leven begon hij te componeren: dit vierdelige duo is gebaseerd op de ervaring van de componist toen hij de pijnlijke strijd van een goede vriend met een terminale ziekte observeerde. Deborah Gonsalves en Berthold Hamburger zijn collega's in het Symfonieorkest van Galicië; als Orphelion hebben ze festivals bezocht in heel Europa en in India, Japan en Zuid-Amerika.