Uit de Eerste Hand 5 - Renaissance Hardcover

Het verhaal van de renaissance draait om het herontdekken van de klassieke oudheid en de veranderde menselijke blik die daardoor ontstaat. Bernardus van Chartres beschreef hoe wij als dwergen op de schouders van reuzen staan en daardoor meer en verder zien dan zij, want hun omvang tilt ons omhoog. In de vijftiende en zestiende eeuw kreeg de oudheid een nog grotere betekenis en werd zij de drijvende kracht achter de renaissance. De humanisten ontdekten zo een nieuw bewustzijn: door het herontdekken van de Antieken leek de mens zichzelf opnieuw geboren. Het begrip rinascita, oftewel wedergeboorte, werd in zwang gebracht en het idee groeide dat de mens zelf voor een reus kan worden aangezien. Petrarca zette hiermee een eerste koers: wat heb je aan veel kennis als de geheimen van de natuur voor jezelf een gesloten boek blijven? Lezers moesten tijdens het lezen continu aan hem denken. Zo ontstond een beweging waarin schrijvers, denkers en kunstenaars zich leidden door een verlangen naar zelfbewustzijn en een hernieuwde relatie met de oudheid.

Bovendien kwamen vele werken en denkers samen in één bredere stroming: de renaissance werd gepropageerd als een herontdekking van menselijke waardigheid en verstand. Het streven was om het eigen denkvermogen te verheffen en te tonen hoe de Antieke erfenis nieuwe inzichten kan leveren voor kunst, wetenschap en cultuur.

Kenmerken

• Bernardus van Chartres: dwergen op de schouders van reuzen
• Antieke lessen verheffen zicht en begrip
• Rinascita: wedergeboorte van de renaissance
• Petrarca: kennis zonder zelfinzicht is leeg
• Erasmus en Vasari: renaissance brengt verstand terug

Gebruik

1. Overdenk hoe oudheid ons helpt verder te kijken
2. Onderzoek hoe kennis bijdraagt aan zelfbewustzijn
3. Leer hoe ideeën uit het verleden nu beter lezen en toepassen