Verf en vuur (Paperback)

Op El Greco (1541-1614) zijn verschillende etiketten geplakt: hij wordt gezien als oervader van de moderne kunst, maar ook als maniérist, barokschilder, kenner van de Spaanse ziel en schilder van het Eeuwige. Zijn werk laat zich niet eenvoudig plaatsen; na zijn dood raakte hij in vergetelheid en pas rond 1870 kwam zijn oeuvre weer bovengronds. Sindsdien behoort hij tot de meest invloedrijke schilders uit de kunstgeschiedenis. Ook Harm Dane raakt geboeid door zijn werk en onderzoekt of het mogelijk is voorbij alle aanduidingen te zien wat El Greco met zijn schilderijen wilde uitdrukken en waarom zijn stijl alle gebaande paden buiten ging. In Verf en vuur neemt Dane 14 schilderijen onder de loep en laat hij zien welke kern het werk uitstraalt. De sleutel ligt volgens hem in El Greco’s achtergrond als iconenschilder en in zijn grondige Bijbelkennis. Daarnaast gaat het boek in op El Greco’s houding ten opzichte van de macht van staat en kerk in Spanje en op zijn scherpe observatie van sociale ongelijkheid en uitsluiting. Verder biedt het inzicht in het leven van de schilder en in Spanje rond 1600, zodat deze ruim 400 jaar oude schilderijen tot leven komen voor de hedendaagse kijker.

Dane’s analyse poogt helder te maken hoe de schilderijen verweven zijn met maatschappelijke en religieuze vragen van zijn tijd en hoe die thema’s ook vandaag nog relevant kunnen zijn.

Belangrijkste kenmerken

• El Greco’s vele aanduidingen en uitdagingen
• Verwaarlozing na overlijden, herontdekking circa 1870
• 14 schilderijen als focus van de studie
• Achtergrond als iconenschilder en Bijbelkennis
• Kritisch beeld van macht en sociale ongelijkheid
• Levensloop en Spanje rond 1600 belicht

Gebruikssuggestie

1. Lees eerst over El Greco’s tijd en identiteit.
2. Bekijk hoe 14 schilderijen centraal staan in de analyse.
3. Let op de relatie tussen religie, macht en maatschappij.