Waarom goede mensen soms de verkeerde dingen doen

Oprechte en gewetensvolle medewerkers kunnen soms over de schreef gaan. Dit roept vragen op: waarom ontsporen integere en intelligente bestuurders, en wat maakt dat welwillende organisaties hun klanten, werknemers en aandeelhouders om de tuin leiden? Muel Kaptein duikt in deze intrigerende materie in zijn boek "Waarom goede mensen soms de verkeerde dingen doen". Aan de hand van wetenschappelijke experimenten en aansprekende praktijkvoorbeelden biedt Kaptein verrassende inzichten vanuit de sociale psychologie.

In het boek worden 52 bespiegelingen over ethiek op de werkvloer gepresenteerd. Kaptein verkent thema’s als morele besluitvorming, groepsdruk en zelfrechtvaardiging, die allemaal invloed hebben op het gedrag van individuen binnen organisaties. Hij legt uit hoe zelfs de meest oprechte mensen uit een soort doof-, stom- en blindheid (DSB) kunnen belanden, wat hen blind maakt voor ethisch onzuivere acties.

Een opvallende vraag die aan bod komt, is waarom fraudeurs vaak zonnebrillen dragen. Kaptein legt een verband tussen uiterlijk en moreel gedrag. Daarnaast bespreekt hij het fenomeen van de 'scheve schaats': hoe afwijkend gedrag soms kan bijdragen aan creativiteit en innovatie. Dit contrasteert met de gevolgen van te veel regels, die volgens hem kunnen leiden tot een cultuur van 'vlegels', waarbij medewerkers minder moreel bewust zijn.

Een ander intrigerend punt is het idee dat handenwassende collega's vaak als verdacht worden beschouwd. Dit wijst op de sociale dynamiek en de manieren waarop mensen elkaars gedrag interpreteren en beoordelen. Kaptein moedigt aan om dit soort veronderstellingen in vraag te stellen en biedt een nieuw concept: 'tjellen'. Dit is een vertaling van het Engelse woord 'challenge' en stimuleert medewerkers om elkaar open, constructief en prikkelend te confronteren over standpunten en werkwijzen.

"Waarom goede mensen soms de verkeerde dingen doen" is een must-read voor iedereen die geïnteresseerd is in ethiek op de werkvloer. Het boek biedt niet alleen inzicht in de redenen achter morele misstanden, maar ook handvatten voor hoe mensen zich kunnen ontwikkelen en boven zichzelf kunnen uitstijgen. Muel Kaptein biedt een uitdagende kijk op een onderwerp dat ons allemaal aangaat, en laat zien dat het mogelijk is om ethisch verantwoord gedrag te bevorderen in organisaties.