Wegwerpvrouwen

Wegwerpvrouwen behandelt het verborgen slavernijverleden van het Nederlandse koloniale leger, met name de kazerne-njais: Javaanse concubines van Europese KNIL-soldaten in Oost-Indië. Deze vrouwen werden eeuwenlang eufemistisch als huishoudsters aangeduid, maar ze vormden een onmisbare schakel voor de gevechtskracht van het koloniale leger. Het boek belicht hoe zij werden behandeld en hoe dit behoort tot een van de grootste schandalen uit de Nederlandse koloniale geschiedenis van de krijgsmacht. Een vergelijking met de troostmeisjes van het Japanse leger dringt zich op, omdat de Nederlandse aandacht lange tijd uitging naar de slachtoffers van de Japanse oorlogsmisbruik, terwijl het lot van inheemse vrouwen die tot prostitutie werden gedwongen minder zicht kreeg. Auteur Nizaar Makdoembaks, arts-onderzoeker en voorzitter van SEOC, onderzoekt dit onderwerp terwijl hij verwijzingen naar eerdere publicaties en bijdragen in zijn carrière aanstipt. Het boek biedt een diepgravende kijk op structureel misbruik, vrijheidsberoving en wanbeheer door de geschiedenis heen.

Inhoud en thema

Kazerne-njais waren Javaanse concubines van Europese KNIL-soldaten in Oost-Indië. Ze werden eeuwenlang eufemistisch huishoudsters genoemd en waren van onschatbare waarde voor de gevechtskracht van het koloniale leger. Het boek gaat in op hun behandeling als slachtoffer van structureel (seksueel) misbruik, vrijheidsberoving en mensonterende minachting en onverschilligheid, en op hoe dit schandaal lang verzwegen en bedekt werd. Een vergelijking met de troostmeisjes van het Japanse leger wordt getrokken, omdat dit onrecht in Nederland veel aandacht kreeg, terwijl het lot van inheemse vrouwen die tot prostitutie werden gedwongen minder gehoord is. Het werk plaatst dit historische misbruik in een bredere context en bespreekt de impact op de betrokken gemeenschappen.