Ocena jako¿ci i ryzyka ¿wie¿ych ryb tilapia (chambo) z jeziora Malawi

Ryby s¿ g¿ównym ¿ród¿em biäka zwierz¿cego w diecie wi¿kszo¿ci mieszkäców Malawi. Jednym z najpopularniejszych i najcz¿¿ciej spo¿ywanych gatunków ryb w tym kraju jest tilapia z jeziora Malawi, znana lokalnie jako "chambo". ¿wie¿e ryby s¿ transportowane z jeziora na odleg¿e targowiska, konserwowane w lodzie i cz¿sto przechowywane w z¿ych warunkach, a nast¿pnie sprzedawane na otwartej przestrzeni z powodu braku odpowiednich urz¿dze¿ do przechowywania, takich jak lodówki i ch¿odnie. Poniewä ryby s¿ produktem ¿atwo psuj¿cym si¿, ¿wiadomo¿¿ bezpiecze¿stwa i jako¿ci ma ogromne znaczenie nie tylko dla przetwórców ryb, ale tak¿e dla ochrony zdrowia konsumentów. W ramach niniejszej pracy oceniono jako¿¿ ¿wie¿ych ryb Chambo poprzez oszacowanie ich okresu przydatno¿ci do spo¿ycia podczas przechowywania w lodzie, a nast¿pnie ocen¿ ich jako¿ci w lokalnych sklepach i supermarketach w Malawi. Wyniki badä sugeruj¿, ¿e Chambo ma d¿u¿szy okres przydatno¿ci do spo¿ycia, gdy jest przechowywane w lodzie (ponad 14 dni). Jest to korzystne dla mäych sprzedawców i przetwórców ¿wie¿ych ryb, zw¿aszcza z obszarów wiejskich w Malawi, którzy polegaj¿ wy¿¿cznie na lodzie jako jedynym przyst¿pnym cenowo sposobie konserwacji ¿wie¿ych ryb. Jako¿¿ ¿wie¿ego Chambo w supermarketach nie by¿a lepsza ni¿ ryb sprzedawanych na lokalnych targowiskach, co podkre¿la znaczenie kontroli jako¿ci i bezpiecze¿stwa na kädym etapie.